AKTUALNOŚCI

Czasy, kiedy proces niszczenia historycznych obiektów można było określić wyłącznie na podstawie oględzin, względnie dzięki opukiwaniu murów przez inżynierów, zdają się być już przeszłością, podobnie jak plątanina kabli przy konwencjonalnych urządzeniach monitorujących. W przyszłości stałe monitorowanie historycznych budowli mają przejąć inteligentne systemy bezprzewodowe. Ich opracowaniem zajmują się obecnie naukowcy z uniwersytetu w Sztutgarcie we współpracy z innymi europejskimi placówkami badawczymi.

Projekt pod nazwą "Smart Monitoring of Historic Structures" (SMooHS) ma doprowadzić do opracowania inteligentnego rozwiązania, które po umieszczeniu w niepozornej obudowie będzie w stanie nie tylko stale zbierać wiele danych, ale również je od razu analizować i oceniać.

Aby osiągnąć ten cel należy najpierw skonstruować miniaturowe czujniki, które będą zbierały parametry takie jak temperatura, wilgotność, wydłużenie względne materiału, drgania, wielkość promieniowania lub emisję dźwięków, które zapowiadają powiększanie się zarysowań. Jednak monitorowanie ma tak na prawdę sens dopiero wówczas, kiedy rozpoznaje ono powstawanie możliwych szkód, ale również daje informacje o ich przyczynach.

W związku z tym kolejnym krokiem będzie opracowanie modelu, który umożliwi stworzenie związków przyczynowo-skutkowych. Przykładowo znany jest wpływ temperatury i wilgotności na wydłużenie względne, powstawanie naprężeń i uszkodzenie elementów budowli. Nie ma jednak modeli, któr e można by było zastosować w praktyce dla ciągłego zbierania wartości pomiarowych z czujników monitorujących. Zanalizowane dane winny być przesyłane bezpośrednio do komputera lub na telefon komórkowy konserwatora, ewentualnie w powiązaniu z ostrzeżeniem lub propozycją dalszego postępowania.

Na koniec bezprzewodowe układy czujników będą testowane pod kątem ich przydatności w praktyce. Partnerzy projektu z uniwersytetów we Włoszech i Niemczech przeprowadzają odpowiednie badania laboratoryjne i eksperymenty, a badania poligonowe przeprowadzane są na wielu obiektach w Niemczach, Austrii, Włoszech oraz Jordanii i Palestynie.

Obecnie przeprowadza się pierwsze testy na portalach katedry w Schwäbisch Gmünd i w zamku Schönbrunn. Układ czujników działa niezawodnie, należy jednak sprawdzić ich sprawność w długim okresie czasu. Teraz obserwuje się działanie czujników i wprowadza się stale modyfikacje. Prawdopodobnie już za rok układ monitoringu będzie gotów do stosowania w praktyce.

Portal prezbiterium od strony południowej katedry św. Krzyża w Schwäbisch Gmünd. Zdjęcie detalu. 

Foto: Autenrieth/Turek

(źródło: RESTAURO, Callwey Verlag)

Więcej informacji:

www.smoohs.eu